nieuws

Zo werkt de Wet DBA in de zorg

Arbeidsrecht

Hoe bepalen zorginstellingen of hun zzp’ers werkelijk zelfstandigen zijn onder de Wet DBA?

Zo werkt de Wet DBA in de zorg

Het aantal zzp’ers in de zorg – al dan niet schijnzelfstandigen – is de afgelopen jaren flink toegenomen. Hoe bepalen zorgbedrijven of ze onder de Wet DBA risico lopen met deze zelfstandigenconstructies? Een aantal handvatten.

Staatssecretaris Van Rijn van Volksgezondheid, Welzijn en Sport informeert de Tweede Kamer over modelovereenkomsten voor zzp’ers in de zorg. Er kan alleen sprake zijn van werken buiten dienstbetrekking als dit volgt uit de feiten en omstandigheden.

Als aan de cumulatieve criteria voor het bestaan van een dienstbetrekking wordt voldaan, dan moet de zorgverlener als een werknemer behandeld worden, met alle rechten en plichten die daarbij horen. Dit geldt in alle sectoren in de Nederlandse economie, dus ook in de zorg.

TIP: Schrijf u nu in voor de workshop De Wet DBA en het risicoloos contracteren van een zzp’er

Gevolgen voor de loonheffingen?

De beoordeling door de Belastingdienst in het kader van de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (Wet DBA) richt zich op de vraag of een voorgelegde overeenkomst gevolgen heeft voor de loonheffingen. Een aan de Belastingdienst voorgelegde overeenkomst wordt beoordeeld op de afwezigheid van het bestaan van een (fictieve) dienstbetrekking. Als dit het geval is dan kunnen partijen buiten dienstbetrekking werken. Partijen kunnen vertrouwen aan dit oordeel ontlenen als ook feitelijk volgens die overeenkomst wordt gewerkt.

3 criteria: dienstbetrekking of niet?

Voor de beoordeling of sprake is van werken buiten dienstbetrekking zijn de feiten en omstandigheden van het individuele geval bepalend. De cumulatieve vereisten zijn:

  • een gezagsrelatie;
  • de verplichting om de arbeid persoonlijk te verrichten; en
  • de verplichting een vergoeding voor de werkzaamheden te betalen.

De verantwoordelijkheidsverdeling tussen opdrachtnemer en opdrachtgever is onder meer relevant bij de beoordeling van het element gezagsverhouding. Het element ‘persoonlijke arbeid verrichten’ gaat over de vraag of de overeenkomst toestaat dat de zzp’er zich laat vervangen (door iemand met gelijkwaardige bevoegdheden). In praktisch alle relevante situaties zal sprake zijn van betaling van een vergoeding (‘loon’).

TIP: Meer handvatten nodig? Download de gratis whitepaper Soepel van start met de Wet DBA – 5 tips

Fictieve dienstbetrekking

Naast de toets op een (echte) arbeidsovereenkomst kan het nodig zijn een fictieve dienstbetrekking voor de loonbelasting/premie volksverzekeringen en/of de werknemersverzekeringen uit te sluiten. Bij zzp’ers die in opdracht van een zorginstelling zorg verlenen is dit het geval. Om de fictieve dienstbetrekking voor de zzp’er die in opdracht van een zorginstelling zorg verleent uit te sluiten, moet er sprake zijn van zelfstandige uitoefening van een beroep (ondernemerschap)

Criteria voor ondernemerschap

Voor de beoordeling of sprake is van ondernemerschap is een aantal criteria ontwikkeld in de rechtspraak. Het gaat daarbij onder meer om het lopen van (ondernemers)risico ten aanzien van omzet, aansprakelijkheid en debiteuren, de duurzaamheid en omvang van de werkzaamheden en de mate van zelfstandigheid bij het verrichten van werkzaamheden. Een ander belangrijk element is het aantal opdrachtgevers. Wanneer in opdracht van meerdere zorginstellingen zorg wordt verleend, dan is de mate van onafhankelijkheid groter dan wanneer slechts werkzaamheden worden verricht in opdracht van één zorgaanbieder.

Binnen of buiten dienstbetrekking werken

Een zorgverlener die voor één instelling aan meerdere cliënten zorg verleent zal doorgaans niet buiten dienstbetrekking werken.

Voor sommige zorgverleners ligt werken buiten dienstbetrekking (afhankelijk van feiten en omstandigheden) binnen bereik, zoals bij palliatieve zorgverleners. Voor anderen ligt werken buiten dienstbetrekking niet of minder voor de hand, bijvoorbeeld voor intramurale zorgverleners.

Modelovereenkomsten

Opdrachtgevers en opdrachtnemers kunnen eenvoudig zekerheid krijgen over hun arbeidsrelatie door gebruik te maken van een modelovereenkomst die op Belastingdienst.nl staat.

De regels die bepalen of er sprake is van een dienstbetrekking of niet, veranderen niet. Wat voorheen kon, kan nu nog steeds; wat nu niet buiten dienstbetrekking blijkt te kunnen, kon dat voorheen ook al niet.

Er zijn bij de Belastingdienst 262 overeenkomsten ingediend die zien op verschillende vormen van zorg (stand medio maart 2016). Hiervan zijn 192 overeenkomsten nog in behandeling. (Bron: Over Salaris)

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels