nieuws

WAB: Niemand is blij met nieuwe arbeidswet

Arbeidsrecht

WAB: Niemand is blij met nieuwe arbeidswet

Werkgevers- en werknemersorganisaties hebben afwijzend gereageerd op de voorgestelde Wet arbeidsmarkt in balans (WAB). Werkgevers vinden dat het voorstel flexwerk duurder maakt. Vakbonden verwijten minister Koolmees (SZW) dat hij werknemers langer in onzekerheid laat.

De WAB is voor internetconsultatie vrijgegeven. De minister wil het wetsvoorstel voor de zomer naar de Raad van State sturen en daarna naar de Tweede Kamer. De meeste maatregelen waren eind vorig jaar al aangekondigd in een brief aan de Tweede Kamer.

Kloof tussen vast en flex

Het kabinet wil onder meer de kloof tussen vaste contracten en flexibele arbeid verminderen. Er worden onder meer enkele regels uit de Wet werk en zekerheid teruggedraaid. Minister Koolmees komt in zijn concept wetsvoorstel met de volgende maatregelen:

  • Ontslag: ontslag wordt ook mogelijk als er sprake is van een optelsom van omstandigheden, de zogenaamde cumulatiegrond. Nu moet de werkgever aan een van de acht ontslaggronden volledig voldoen. Deze nieuwe negende grond geeft de rechter de mogelijkheid omstandigheden te combineren. De werknemer kan een halve transitievergoeding extra krijgen (bovenop de transitievergoeding), wanneer de cumulatiegrond gebruikt wordt voor het ontslag.
  • Transitievergoeding: werknemers krijgen vanaf de eerste dag recht op een transitievergoeding (ontslagvergoeding), ook tijdens de proeftijd.
    De opbouw van de transitievergoeding wordt verlaagd bij lange dienstverbanden.
    Er komt een regeling voor kleine werkgevers om de transitievergoeding te compenseren als ze hun bedrijf moeten beëindigen wegens pensionering of ziekte. Dit wordt verder uitgewerkt in aanvullende regelgeving.
  • Proeftijd: verlenging van de proeftijd voor vaste contracten van twee maanden naar  vijf maanden.
  • Verlenging ketenbepaling; de opeenvolging van tijdelijke contracten (de ketenbepaling) wordt verruimd. Volgens de huidige Wet werk en zekerheid is het nu mogelijk om aansluitend drie tijdelijke contracten in twee jaar aan te gaan. Dit wordt drie jaar.
    Ook wordt het mogelijk om de pauze tussen een keten tijdelijke contracten (opvolgingsperiode) per cao te verkorten van zes naar drie maanden als er sprake is van terugkerend tijdelijk werk dat maximaal negen maanden per jaar kan worden gedaan.
  • Payroll: werknemers die op payrollbasis werken, krijgen dezelfde arbeidsvoorwaarden als de werknemers die in dienst zijn bij de opdrachtgever, met uitzondering van pensioen waar een eigen regeling voor geldt. De definitie van de uitzendovereenkomst wordt niet gewijzigd.
  • Oproepkrachten: er worden maatregelen genomen om verplichte permanente beschikbaarheid van oproepkrachten te voorkomen. Zo moet een werknemer minstens vier dagen van tevoren worden opgeroepen door de werkgever. Ook houden oproepkrachten recht op loon als het werk wordt afgezegd. De termijn van vier dagen kan bij cao worden verkort tot een dag.
  • WW-premie: de WW-premie wordt voor werkgevers voordeliger als ze een werknemer een vaste baan aanbieden in plaats van een tijdelijk contract. Nu is de hoogte van de WW-premie afhankelijk van de sector waar een bedrijf actief in is.

Belofte regeerakkoord gebroken

VNO-NCW en MKB-Nederland laten in een reactie weten ontevreden te zijn. Zij vinden dat het kabinet zijn belofte in het regeerakkoord – dat werkgeverschap aantrekkelijker zou worden – breekt. “Alle vormen van tijdelijke arbeid worden duurder en in sectoren die hier afhankelijk van zijn onhanteerbaar.”

Ontwikkeling van de economie

De voorgestelde maatregelen sluiten niet aan bij de ontwikkeling van de economie en de arbeidsmarkt, stellen VNO-NCW en MKB-Nederland. “In plaats daarvan wordt flex als containerbegrip weggezet (ook vaste banen met wisselende uren gelden als flex) en wordt volledig voorbijgegaan aan het feit dat de toename van het aantal tijdelijke contracten sinds 2003 voor bijna de helft voor rekening komt van jongeren van 15 tot 25 jaar, die vaak maximaal twaalf uur per week werken en veelal als bijbaan.”

Vast contract

VNO-NCW en MKB-Nederland vinden dat het vaste contract te veel als uitgangspunt wordt gezien. “Zekerheid voor werkenden is niet alleen afhankelijk van de contractvorm, maar juist ook van mobiliteit op de arbeidsmarkt en investeringen in de ontwikkeling en inzetbaarheid van medewerkers.”

Aanval op flexibele arbeid

Marco Bastian, directeur van de Nederlandse Bond voor Bemiddelings- en Uitzendondernemingen (NBBU), noemt de WAB een aanval op flexibele arbeid. “De plannen wijken dusdanig af van het regeerakkoord dat uitzenden en payroll geraakt worden en onevenredig duur worden, terwijl de arbeidsmarkt krampachtig in het keurslijf van het vaste dienstverband wordt geperst, ook al past dat niet meer bij deze tijd.”

Arbeidsmarktkansen

Bastian voorziet dat de plannen met de WW-premie flexibele arbeid in 2020 fors duurder zullen maken, wat volgens hem direct van invloed is op iedereen met een afstand tot de arbeidsmarkt. “Een derde van de WW-gerechtigden die weer aan de slag gaat, doet dit via een uitzendbureau. Als blijkt dat uitzendwerk veel duurder wordt, gaat dat ten koste van de arbeidsmarktkansen van uitkeringsgerechtigden en werkzoekenden.”

Doorgeschoten flexibilisering

Vakbonden zijn al evenmin te spreken over de WAB. CNV-voorzitter Maurice Limmen vindt dat de WAB de ‘doorgeschoten flexibilisering’ alleen maar versnelt en dat het wetsvoorstel de arbeidsmarkt verder uit balans brengt.

Schadelijke gevolgen

Limmen: “Met dit wetsvoorstel kan iedereen met eigen ogen zien wat nu precies de consequenties zijn van de plannen van dit kabinet. Met alle schadelijke gevolgen van dien voor de werknemer. Minister Koolmees maakt ontslag gemakkelijker en de transitievergoeding bij lange dienstverbanden lager.”

WAB rommelt aan zekerheden

Ook het feit dat werkgevers weer voor langere tijd tijdelijke contracten mogen aanbieden aan werknemers, is tegen het zere been. “Precies de verkeerde beweging. Werknemers verdienen juist meer zekerheid”, stelt Limmen. “Het zou goed zijn geweest als eerst fatsoenlijk de Wet werk en zekerheid was geëvalueerd, in plaats van nu zonder onderbouwing te gaan rommelen aan de zekerheden van werknemers.”

Werknemer vogelvrij

Coördinator arbeidsvoorwaardenbeleid van de FNV Zakaria Boufangacha ziet de WAB ook als een aanval op de zekerheden van werknemers. “Bij een vast contract wil het kabinet aan werkgevers de mogelijkheid bieden om een proeftijd van vijf maanden te hanteren. Dat is erg ingrijpend. Een werknemer is al die tijd vogelvrij. Het is ook misbruikgevoelig, het lokt werkgevers uit om aan de lopende band met korte contracten te werken. Hoe de maatregelen bijdragen aan meer zekerheid voor werkenden is me een raadsel.”

Cumulatie van omstandigheden

Werkgevers vinden juist dat de WAB juist te weinig openingen geeft om van een werknemer af te komen. “Ten aanzien van het ontslagrecht moeten werkgevers het vertrouwen krijgen dat zij, als het nodig is, iemand echt kunnen ontslaan”, stellen VNO-NCW en MKB-Nederland. Op grond van de huidige voorstellen zijn ze daarvan niet overtuigd. “Klip en klaar moet zijn dat een cumulatie van omstandigheden die een redelijke grond voor ontslag vormen, door de rechter wordt gehonoreerd.”

Bron: Flexmarkt | VNO-NCW | CNV |FNV


Tip! Lees meer over de bestaande ontslaggronden en de voorgestelde cumulatiegrond in deze gratis whitepaper

 

 

Reageer op dit artikel