nieuws

Meer door minder, tussen groei en krimp

Geen categorie

HRM-instrumenten zijn berekend op groei, niet op krimp. Maar vooral met dat laatste moeten we volgens Rob Vinke rekening houden.

Krimpen als therapie
De Nederlandse bevolking groeit sterk, groeit een beetje, stabiliseert, krimpt een beetje en krimpt fors. Dat is het warrige beeld. De nieuwe Atlas voor gemeenten geeft inzicht.

Hoewel de aandacht vooral gericht is op de vijftig grootste gemeenten, kunnen de lijnen goed worden doorgetrokken naar de rest van Nederland.

Wat betekent dat voor de wereld van werk? Worden we op tijd wakker?

Wie zich alleen op groei richt, vergist zich deerlijk
Uit eerdere onderzoeken blijkt al dat het noordoosten (zoals in Delftzijl), het oosten, het zuidoosten (zoals in Heerlen) en het zuidwesten van Nederland met bevolkingskrimp te maken heeft en dat ons in de komende decennia nog meer krimp te wachten staat.

Verwacht wordt dat ruim anderhalf miljoen landgenoten naar het westen zullen trekken.
De nieuwe Atlas voor gemeenten toont aan dat de klassieke steden aantrekkelijk blijven, maar dat groeikernen als Almere en Spijkernisse hun aantrekkelijkheid snel verliezen.

De gevolgen van groei en krimp worden fors onderschat. Nu al zien we dat werkgelegenheid uit de bedreigde streken wegtrekt en dat scholen sluiten. Langzaam trekken de jonge mensen weg en verdwijnen de voorzieningen. Eerst ontstaan er spookstraten en spookdorpen, maar ook spookwijken in grotere plaatsen en straks wellicht spooksteden.

Vrijwel al het beleid is decennialang gericht geweest op ongebreidelde groei. Ontembare ambities persten nieuwe woonwijken uit de grond, lieten onmeetbare kantoorruimten ontstaan en met de regelmaat van de klok verschenen er nieuwe bedrijventerreinen.

Inmiddels staan vele oudere bedrijventerreinen er verweesd bij en zijn ontelbare vierkante meters kantoorruimte onbenut aan het verstoffen.

De gesel van groei heeft ons de afgelopen jaren ontembare fusies van bedrijven laten zien omdat het niet groot genoeg kon zijn. Nu vinden er fusies plaats om heel andere redenen, voornamelijk om de komende krimp nog een beetje te verdoezelen.

Onze HRM-gereedschapskist is rijkelijk gevuld. Vrijwel alle instrumenten floreren bij groei. Als organisaties niet meer kunnen groeien en medewerkers langer op een vaste positie blijven functioneren, dan neemt de effectiviteit snel af.

Waar gaat het beoordelingsgesprek met meneer De Vries over als deze al zeventien jaar dezelfde functie uitoefent? Gaan we dan voor de zeventiende keer vertellen dat hij nu toch echt wat moet doen aan zijn klantgerichtheid? Waarschijnlijk gaat het gesprek over de volgende vakantie. Als de groei stopt en de krimpt dreigt, dan is er veel minder plaats voor promotiestappen of horizontale verplaatsingen.

We vinden het in ons polderland en mooi ding dat er bij druk van buitenaf geen gedwongen ontslagen vallen. Dat betekent natuurlijk onmiddellijk dat er geen plek meer is voor nieuwe aanwas.

Het betekent ook dat de beoordelingsgesprekken en de POP-gesprekken minder effectief zullen zijn. Steeds meer medewerkers zijn eindschalig, dus is het ook snel afgelopen met beloningsgroei. Er dreigt bij stagnatie en krimp een enorm motivatieprobleem.

De oplossing is dat we vanuit HRM al onze instrumenten op de weegschaal leggen en onderzoeken of deze ook geschikt zijn voor stabiliteit en krimp.

En de winnaar is…
Winnaars gaan bij krimp naadloos over op realistisch beleid. Niet langer is groei het uitgangspunt. Winnaars leggen altijd een sterk accent op wat medewerkers kunnen bijdragen, zowel in groeitijden als in krimptijden. Wat medewerkers niet kunnen, is niet zo interessant.

Reageer op dit artikel