nieuws

CSO-rapport: Vergrijzing is niet enkel een kostenpost

Geen categorie

De vergrijzing is niet enkel een kostenpost, maar juist een verrijking voor de maatschappij. Ouderen verdienen waardering, tellen economische mee dragen bij aan het realiseren van hun visie. Natuurlijk gaat dit niet zomaar: ze hebben zorg nodig en verdienen het dat deze wordt ingevuld naar hun behoefte. Zij moeten echter wel een rol spelen in het bepalen van solidariteit tussen de generaties. Dit is een aantal conclusies die prof. dr. Huijsman MBA stelt in het rapport Duurzame ouderenzorg: met, voor en door ouderen. Hij schreef dit rapport in opdracht van CSO, de koepel van ouderenorganisaties.

Doel publicatie
Met deze publicatie maakt de CSO haar visie en verwachtingen over de toekomst van de ouderenzorg kenbaar. De ouderen maken zich zorgen over een houdbare en passende toekomst van de ouderenzorg evenals over de samenhang tussen zorg, wonen en welzijn. In het spanningsveld van vergrijzing, toenemende diversiteit, technologische vooruitgang, economische tegenspoed en internationalisering is herijking van de ouderenzorg nodig, op nationaal, regionaal en lokaal niveau. Daarbij zijn ouderen zelf ook verantwoordelijk voor solidariteit, door zorg zuinig te gebruiken en de ouderenzorg ook in de toekomst innovatief, houdbaar en betaalbaar te houden.

Ouderen tellen mee
Geen nieuws: mensen worden ouder en in 2025 is 22 procent van de bevolking 65-plusser, hetgeen problemen met de betaalbaarheid van de zorg oplevert. De insteek van dit rapport is echter anders. Oudere generaties dragen zelf actief bij aan een beter leef- en zorgklimaat. Onder andere in de vorm van informele zorg, waarbij ouderen die fit zijn zorgen voor kwetsbare ouderen. De gemeenten kunnen en moeten hierin, met behulp van de Wmo een activerende, verbindende en stimulerende rol vervullen. Bovendien genereren ouderen veel meer euro's voor de maatschappij als consument, participerend burger en vrijwilliger, dan ze 'kosten'. Dat mag volgens Huijsman ook wel eens in maat en getal worden uitgedrukt, zodat de voordelen van veroudering in beeld komen. Het plaatst het debat en het negatieve denken over de vergrijzing in een ander daglicht.

Verkleuring
Volgens Huijsman 'vergrijst' Nederland niet alleen, maar 'verkleurt' ook. Hierdoor wordt de zorg steeds 'kleurrijker'. Het aantal oudere migranten neemt namelijk sterk toe. In 2005 waren er ongeveer 200.000 allochtone ouderen van 55 jaar en ouder. In 2025 zal dat aantal bijna verdubbeld zijn. Zij hebben in de praktijk vaak eerder zorg nodig dan autochtone ouderen, maar hebben daar heel andere ideeën bij. Voor deze – en andere – specifieke voorkeuren van de zorgvraag moet aandacht zijn. Verder moet er meer samenhang komen in de combinatie wonen, zorg en welzijn. Door de verschillende regelgeving en financiering worden deze vaak separaat behandeld. Bij het vormgeven van voorzieningen moeten echter juist de wensen en behoeften van burgers centraal staan; vraaggericht werken luidt het devies.

Solidariteit
Vier aspecten spelen volgens Huijsman een ongeveer even grote rol in de ontwikkeling van de zorgkosten: demografische ontwikkeling, technologische ontwikkeling, welvaartsontwikkeling en achterblijvende ontwikkeling van arbeidsproductiviteit. Het heeft dus niet alleen te maken met toenemende levensverwachtingen en babyboomers. Toch is er voor solidariteit in de toekomst een herstructurering van het stelsel nodig. Aan de ene kant moet een krimpende arbeidsbevolking zwaardere collectieve lasten dragen via belastingen en premies. Aan de andere kant moeten ouderen zelf nog meer actief bijdragen aan die solidariteit.
Alleen maar vraaggericht (liberaal) handelen, is dus ook niet de oplossing. Ook de latente zorgvraag – de betaalbaarheid en toekomstbestendigheid – moet mee worden genomen in overwegingen. De overheid moet daarom een doordachte regierol hebben. Een vrije markt in de zorg leidt namelijk niet automatisch tot doelmatige of rechtvaardige uitkomsten.

Meer informatie:
– rapport Duurzame ouderenzorg: met, voor en door ouderen.
– Op 2 december 2010 vindt het Jaarcongres Zorgmarkt plaats met als thema: 'De baten van de zorg'.

Reageer op dit artikel