nieuws

China als financiële supermacht

Geen categorie

Afgelopen week zond Nieuwsuur, het nieuwe actualiteitenprogramma, een alarmerend item uit met als titel ‘China verovert Europa’. Daarin werd erop gewezen dat de Chinezen in hoog tempo belangrijke onderdelen van de havens in Rotterdam, Piraeus, Genua, Napels en Marseille kopen. Ook in Afrika heeft China de afgelopen jaren op grote schaal strategische aankopen gedaan.

De opkomst van China als 's werelds grootste schuldeiser is een van de grootste economische en politieke verhalen van dit decennium. China is in veel opzichten een ongebruikelijke schuldeiser. In de eerste plaats is China nog steeds een relatief arm land. Waarom vindt China het nodig om het hedonisme van het westen, en dan met name de V.S., te financieren? In de tweede plaats is het de Chinese regering die het overgrote deel van de buitenlandse investeringen doet.

De grote rol van de staat in het beheer van China's kapitaalstromen onderscheidt China van andere creditlanden, zoals Nederland en Duitsland. Daar zijn het particulieren, banken, pensioenfondsen en bedrijven die de buitenlandse investeringen doen. Een ander opmerkelijk verschil met andere creditlanden is dat het grootste deel van de Chinese reserves juist niet is geïnvesteerd in aandelen of eigendomsrechten, maar in schuldvorderingen, en dan met name staatsobligaties en obligaties in aan de overheid gerelateerde instellingen.

Eind maart 2009 rapporteerde China 1.950 miljard dollar aan buitenlandse reserves. De werkelijke buitenlandse portfolio wordt echter geschat op 2.300 miljard dollar. De State Administration of Foreign Exchange (SAFE) – onderdeel van de People's Bank of China (PBoC) – beheerde zo’n 2.100 miljard dollar, waarvan 1.950 miljard dollar in officiële reserves en 184 miljard dollar in ‘andere buitenlandse activa’. China's staatsbanken en de China Investment Corporation (CIC), het grootste zogenoemde ‘sovereign wealth fund’ van China, beheren samen nog eens 200 miljard dollar.

Brad Setser van de Council for Foreign Relations schat op basis van Amerikaanse gegevens dat China eind maart 2009 1.500 miljard dollar van de buitenlandse reserves in Amerikaanse activa aanhield, wat inhoudt dat de Amerikaanse beleggingen ten minste 65 procent van de totale portefeuille van China vormden. Het overgrote deel van de beleggingen werd aangehouden in schatkistpapier (met inbegrip van kortlopende staatsobligaties 752 miljard dollar), in obligaties van aan de overheid gerelateerde agentschappen zoals Fannie Mae en Freddie Mac (inclusief kortlopende obligaties 495 miljard dollar), bedrijfsobligaties (124 miljard dollar), aandelen (104 miljard dollar) en de bankdeposito's (48 miljard dollar).

Aandelen vormen dus slechts een zeer beperkt deel (7 procent) van de Chinese beleggingsportefeuille in de V.S. Bovendien hebben de Chinezen vrijwel nergens een doorslaggevende stem (de Chinese investering in een Amerikaans havenbedrijf werd een aantal jaren geleden onder politieke druk afgeblazen). Maar de massale investeringen in staatsobligaties en in obligaties van aan de overheid gerelateerde agentschappen zoals Fannie Mae en Freddie Mac leveren ook problemen op. Zo is de lage rente in belangrijke mate verantwoordelijk voor het ontstaan van een speculatieve bubbel op de Amerikaanse huizenmarkt. Bovendien worden met name sectoren met veel leverage (schuldfinanciering) gestimuleerd, zoals de financiële sector.  Waar dat toe leidt hebben we – vandaag precies twee jaar geleden – kunnen zien met de val van de Amerikaanse zakenbank Lehman Brothers.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels