nieuws

De Hollandse ziekte

Geen categorie

"Er is een schreeuwend tekort aan techneuten in Nederland," stelde financieel directeur Peter Wennink van chipfabrikant ASML in het televisieprogramma Buitenhof afgelopen zondag.  Volgens Wennink is het aantal mensen dat jaarlijks een technische opleiding afrondt, maar de helft van wat we nodig hebben. Hij noemde de situatie in Nederland met het oog op de vergrijzing "dramatisch." Volgens Peter Wennink moet de Nederlandse overheid zich meer richten op techniek en innovatie. Wereldwijd komt de helft van de economische groei uit innovatie. Door daar meer aandacht op te richten kan Nederland het eigen verdienmodel verbeteren.

Volgens een studie uitgevoerd door de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling, of de OESO, is er een negatief verband tussen prestaties in het onderwijs op het gebied van wiskunde, wetenschap en begrijpend lezen van 15-jarigen – gemeten in 65 landen – en de totale inkomsten uit natuurlijke hulpbronnen als percentage van het Bruto Binnenlands Product voor elk deelnemend land. Kortom, hoe goed middelbare scholieren zijn in wiskunde hangt af van hoeveel olie, gas of diamanten je uit de grond haalt.

Volgens OESO-onderzoeker Schleicher, hebben studenten in Singapore, Finland, Zuid-Korea, Hong Kong en Japan hoge onderwijsscores en weinig natuurlijke hulpbronnen, terwijl Qatar en Kazachstan eruit springen als landen met de hoogste olieopbrengsten en de laagste onderwijsscores. Canada, Australië en Noorwegen, ook landen met veel natuurlijke hulpbronnen, scoren wel goed op onderwijs. Dat komt voor een groot deel, betoogt Schleicher, omdat alle drie de landen bewust de opbrengsten uit natuurlijke hulpbronnen hebben gespaard en geïnvesteerd, in plaats van gespendeerd.

Economen weten allang van het bestaan van de Dutch disease, oftewel de Hollandse ziekte, wat inhoudt dat als een land grotendeels afhankelijk is van de export van natuurlijke hulpbronnen, gas in het geval van Nederland, dat zijn munt stijgt in waarde, en als gevolg daarvan de binnenlandse productie ineenstort omdat goedkope import die verdringt en export te duur wordt. Het onderzoek van de OESO doet nu het licht schijnen op een verwante ziekte: samenlevingen die verslaafd raken aan de inkomsten uit hun natuurlijke rijkdommen blijken hun gewoonten en prikkels voor academische excellentie te verwaarlozen.

In landen met weinig natuurlijke hulpbronnen – zoals Finland, Singapore en Japan – heeft onderwijs een hoge status en scoren leerlingen goed in internationale onderwijstesten. Iedere ouder en kind in deze landen weet dat vaardigheden beslissend zullen zijn voor de kansen op een succesvol bestaan, en de hele cultuur en het onderwijssysteem is daarop ingesteld.

De enige duurzame manier voor landen in de toekomst om te groeien is door ervoor te zorgen dat meer mensen de kennis en vaardigheden hebben om te concurreren in de globaliserende wereld. Kennis en vaardigheden zijn de belangrijkste asset in 21e eeuw. Olie, gas en diamanten daarentegen verzwakken je samenleving op de lange termijn, tenzij de opbrengsten uitdrukkelijk worden geïnvesteerd in scholing en academische excellentie.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels