nieuws

Prinsjesdag: Vijf punten voor HR (en vijf voor Rutte)

Instroom

Welke conclusies kan HR trekken uit Prinsjesdag? Wat zijn de gevolgen? Arbeidsrechtadvocaat Mark Diebels zet de vijf belangrijkste punten voor HR op een rij. En meteen ook maar voor Rutte III.

Prinsjesdag: Vijf punten voor HR (en vijf voor Rutte)

Prinsjesdag 2017 is ‘beleidsarm’. Weinig inhoudelijke ontwikkelingen want de ‘echte’ beslissingen worden in de formatie genomen. Sociale partners grijpen dus hun kans en gebruiken Prinsjesdag om de HR-agenda voor komend jaar mee vorm te geven. Vijf punten voor HR op een rij:

1. Uitbreiding toepassing minimumloon

Het wettelijk minimumloon is niet alleen van toepassing op werknemers maar vanaf 1 januari 2018 ook op opdrachtnemers, tenzij het gaat om zelfstandigen in fiscale zin. De toepasselijkheid van het minimumloon wordt uitgebreid naar mensen die op basis van een andere overeenkomst tegen beloning werken, zoals een aanneem-, uitgeef-, of vervoersovereenkomst.

2. Verdiepte aandacht arbozorg

In 2018 start een vierjarig programma gericht op preventie van beroepsziekten onder meer door betere voorlichting, en een zelfbindende gedragscode voor versnelde afhandeling van schadeclaims. Verder wordt ingezet op een intensievere samenwerking tussen de arbeidsgerelateerde zorg en de curatieve zorg, gericht op preventie, gezondheidskundige advisering, begeleiding van chronisch zieken, verzuimbegeleiding, werkhervatting en re-integratie.

3. Forse looneisen in cao-onderhandelingen

De Koning zei het al: ‘Het is belangrijk dat meer mensen gaan profiteren van de economische voorspoed.’ Het CNV eist in 2018 bij de cao-onderhandelingen loonsverhogingen van 3 tot 4 procent per jaar. Ook FNV legt forse eisen op tafel: geen ‘race to the bottom’ maar iedereen er minimaal € 1.000,- bruto per jaar bij. Werkgeversorganisaties zoeken het in meer nettoloon, via lastenverlichtingen die uit Den Haag zouden moeten komen.

4. Herverdeling van werk tussen generaties

In Nederland is de werkloosheid onder jongeren tot 25 jaar nog steeds bijna twee keer zo hoog als voor andere leeftijdsgroepen. CAO-inzet wordt volgens FNV daarom herverdeling van werk tussen generaties, bijvoorbeeld zoals in de cao’s ziekenhuizen en de metaalsector. Op vrijwillige basis leveren ouderen daar salaris en uren in, met behoud van pensioenopbouw. Werkgevers verplichten zich op hun beurt voor die uren jongeren aan te nemen.

5. Invoering loonkostenvoordelen en het minimumjeugdloonvoordeel

Voor werkgevers verdwijnen op 1 januari 2018 de premiekortingen voor jongere, oudere en arbeidsgehandicapte werknemers. Hiervoor komen vanaf 2018 loonkostenvoordelen (LKV’s) in de plaats, tot een maximum van € 6.000,- per jaar. LKV’s gelden voor ouderen en mensen met een arbeidsbeperking, zoals een ziekte of handicap. Daarnaast kunnen werkgevers vanaf 1 januari 2018 een tegemoetkoming krijgen voor jongeren van 18 tot en met 21 jaar (minimumjeugdloonvoordeel) dat kan oplopen tot ruim € 3.300,- per jaar.

En hier moet het kabinet Rutte III mee aan de slag

In het eerder deze maand vastgelopen polderoverleg over de toekomst van de arbeidsmarkt stond een aantal onderwerpen op de agenda, waar sociale partners niet uitkwamen. De onderwerpen waar het nieuwe kabinet zelf knopen over moet doorhakken:

6. Uitwassen van flexibilisering bestrijden

FNV, CNV en de Vakcentrale voor Professionals (VCP) hameren op het terugdringen van de ‘doorgeslagen’ flexibilisering. Meer mensen moeten een vaste baan krijgen want dat biedt zekerheid en perspectief. Ook werkgevers willen geen extremen, maar concrete zaken als aanpassing van de ketenregel of beperking van payrolling liggen nog op tafel.

7. Duidelijkheid rond zzp’ers

De Wet DBA is geen succes geworden. Er is behoefte aan duidelijkheid wanneer er sprake is van zzp-schap en wanneer van werknemerschap. Daarmee kunnen opdrachtgevers vooraf inschatten of zij loonheffing en premies moeten betalen. Een begin kan zijn om een heldere misbruikbepaling in te voeren. Daarin kunnen voorwaarden worden benoemd wanneer de Belastingdienst vanwege misbruik zal gaan naheffen. Denk aan een zzp’er met werknemersbeloning én een werknemersgeschiedenis bij de opdrachtgever.

8. Kortere loondoorbetaling bij ziekte

In het polderoverleg was er overeenstemming dat de loonbetaling bij ziekte terug zou moeten naar drie maanden. Het inkomen daarna zou collectief worden gefinancierd: een vaste werkgeverspremie per werknemer. Maar onenigheid bestaat over de periode daarna. Werkgevers willen al na één jaar ziekte kunnen ontslaan als duidelijk is dat de zieke werknemer niet terug komt. Vakbonden houden vast aan de huidige twee jaar.

9. Correctie op het ontslagrecht

De WWZ is een huzarenstukje van het demissionaire kabinet, maar verre van perfect. Bij een aantal in het oog springende zaken zoals de transitievergoeding na langdurige arbeidsongeschiktheid, maar vooral het strikte stelsel van ontslaggronden is correctie onderwerp van maatschappelijk debat. Werkgevers pleiten voor de invoering van een meervoudige ontslagreden, zodat afscheid nemen makkelijker wordt. Vakbonden vrezen willekeur en een uitholling van de ontslagbescherming.

10. Aanpassing pensioenstelsel

Ook in de Miljoenennota wordt er aandacht aan besteed dat het pensioenstelsel anders moet. Dat vindt niet alleen het kabinet maar ook de Europese Commissie. Het nieuwe financieel toetsingskader voor pensioenfondsen heeft gezorgd voor meer transparantie en schokbestendigheid. De SER heeft ook een advies uitgebracht. Pensioenfondsen moeten een stuk minder beloven over hun opbrengsten. Daarnaast moet het voor iedereen makkelijker worden om te zien welk bedrag hij opzij zet voor later. Wetgeving wordt verwacht.

Mr. dr. Mark Diebels is arbeidsrechtadvocaat in Tilburg en universitair docent sociaal recht aan de Universiteit Utrecht.

Lees ook:

Prinsjesdag: Vakbonden hameren op loonsverhoging (HRbase)

Prinsjesdag: Werkgevers willen minder risico bij dienstverband

Prinsjesdag: Krapte op arbeidsmarkt nog niet voelbaar

Prinsjesdag: Aandacht voor nudging in Miljoenennota

Prinsjesdag: Wat we tot nu toe weten over economie en arbeidsmarkt

Prinsjesdag: Hoofdpunten Rijksbegroting 2018 Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Prinsjesdag: Heffingskortingen, scholingsaftrek en loonkostenvoordeel

Tip! Wilt u snel op de hoogte zijn van alle relevante wet- en regelgeving voor HR? Tijdens de HR-wetgeving actualiteitendag op 12 oktober in Utrecht wordt u in één dag helemaal bijgepraat.  

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels