nieuws

Denk bij scholing ook aan lageropgeleiden

Personeelsmanagement

De meeste scholingsactiviteiten van organisaties zijn gericht op werknemers die toch al hogeropgeleid zijn. Maar hoe zit het met de scholing van lageropgeleiden? Een goede opleiding is beter dan een goede afvloeiingsregeling. Waarom HR ook aan de ‘silent majority’ moet denken.

Denk bij scholing ook aan lageropgeleiden

Door Erik Steenwelle

We weten het allemaal wel: innovatie is de spil van een moderne economie. Nieuwe technologieën ontwikkelen zich razendsnel, kennis veroudert steeds sneller en tegelijkertijd gaat iedereen langer werken. Dus moeten werknemers zich blijven ontwikkelen. Hun hele leven lang. En dat doen werknemers ook. Tenminste: vooral degenen die al hogeropgeleid zijn. Dat zijn ook degenen die al goede ervaring hebben met scholing en die er dus gemotiveerd voor zijn. En die daarin ook gestimuleerd worden door hun werkgevers. Daarbij dreigt de scholing van lageropgeleiden, de werknemers op of onder mbo-niveau, te worden vergeten:

Scholing van lageropgeleiden belangrijk

De kennis en de vaardigheden van deze werknemers, notabene de grootste groep,  dreigen steeds meer achter te blijven bij de nieuwe ontwikkelingen. Of erger: ze lopen het risico dat hun werk volledig wordt overgenomen door een nieuwe technologie, zoals robotisering.

De inspanningen van werkgevers zouden dus nadrukkelijk ook gericht moeten zijn op de scholing van lageropgeleiden. Voor de werknemers zelf, maar ook – cynisch gezegd – voor de organisatie. Want een goede opleiding is nog altijd een stuk voordeliger dan een afvloeiingsregeling. Uiteraard zijn er al bedrijven en organisaties die deze groep werknemers goed in het vizier hebben. Zo vraagt een groot bedrijf in de bancaire sector aan zijn opleidingspartners hoe bevorderd kan worden dat álle medewerkers gebruik maken van een scholingsbudget.

Zie ook: Scholingsplicht werkgever telt zwaar bij demotie

HR moet scholingsbudget communiceren

Andere organisaties zijn soms nog niet zo ver. Als er in een cao een scholingsbudget is afgesproken, wordt dat niet altijd nadrukkelijk gecommuniceerd naar degenen die dit het hardste nodig zouden kunnen hebben. Het is een mooie klus voor HRM om daar verandering in te brengen. Ook zou de overheid moeten bijspringen. Want over een leven lang leren wordt veel gesproken, maar het wordt op dit moment nog niet echt gefaciliteerd. Hoe dat zou kunnen, is te lezen in een rapport van de Nederlandse Raad voor Training en Opleiding (NRTO) – de overkoepelende brancheorganisatie voor alle particuliere trainings- en opleidingsbureaus in Nederland en andere partners.

In het rapport Aan de slag met een leven lang ontwikkelen staat dat iedere werknemer een periodieke arbeidsmarktscan (‘PAS’) zou kunnen krijgen. Met deze PAS zou iedereen zijn of haar inzetbaarheid in kaart kunnen brengen. De werknemers krijgen dan inzicht in de ontwikkelingen op de regionale arbeidsmarkt, hun vak of beroep, en in hun eigen competenties en kennis. Zie het als een soort APK-keuring.

Persoonlijke ontwikkelrekening voor alle werknemers

Voor deze scan zouden werkenden en werkzoekenden terecht kunnen bij ‘loopbaanwinkels’. Daar krijgen zij vervolgens praktische tips op welke wijze zij hun arbeidsmarktpositie kunnen verbeteren. Bij dat verbeteren zouden de werknemers gebruik kunnen maken van een persoonlijke ontwikkelrekening, waarop zij zelf fiscaal voordelig kunnen sparen. En waarop ook werkgevers en sociale partners fiscaal voordelig geld storten.
Dat geld kan dan gebruikt worden voor scholing, training, loopbaanondersteuning en -coaching en voor EVC’s (de Erkenning van Verworven Competenties). Met deze ontwikkelrekening worden, als bonus, ook degenen bereikt die nu niet profiteren van bestaande scholingsvoorzieningen, zoals zzp’ers en mensen die niet onder een cao vallen. Het lijkt me een mooie taak voor het nieuwe kabinet om dit plan op te pakken.

Taak voor HR

Ondertussen kan HRM zélf natuurlijk al aan de slag. Richt uw focus ook op degenen die nu nog weinig gebruik maken van scholing. Maak duidelijk dat we in Nederland, en elders in de wereld, niet meer voor het gouden horloge gaan. Lifetime employment is uit, we gaan nu voor werkzekerheid in plaats van baanzekerheid. En daarvoor is voortdurend opleiden van essentieel belang.

Die opleidingen hoeven uiteraard niet meer volledig plaats te vinden in klassen met een docent: ook die tijd is passé. Veel opleidingen voor werkenden vinden al grotendeels online plaats. Cursisten kunnen starten wanneer ze willen en kunnen zich flexibel door de stof heen werken. Ze volgen alleen een ‘live’ bijeenkomst of college als ze daar behoefte aan hebben, en doen examen of tentamen op een tijd stip dat hen zelf het beste uitkomt. Leuker kunnen wij het, als opleiders, niet maken. Ik ben ervan overtuigd dat ook HRM de noodzaak van permanente educatie inziet en daarnaar wil gaan handelen. Als de overheid dan nog bijspringt en ’een leven lang leren’ faciliteert, komt het vast helemaal goed met die nieuwe economie.

Erik Steenwelle is directeur NTI Zakelijk

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels