blog

Doormodderen

Arbeidsrecht

Onlangs is de Eerste Kamer akkoord gegaan met de WAB, de Wet arbeidsmarkt in balans. Daarmee is de wet een feit. Maar het is zeer de vraag of de WAB de pretentieuze titel kan waarmaken. Zal hiermee de arbeidsmarkt echt in balans worden gebracht?

Doormodderen

De wet is de volgende fase in een proces dat nog op het einde van de vorige eeuw werd ingezet. In 1999 werd de wet Flexibiliteit en zekerheid van kracht. Deze wet had een tweeledig doel: enerzijds het bevorderen van de mogelijkheden van flexibilisering (het werkgeversbelang), anderzijds het verbeteren van de rechtspositie van flexkrachten (het werknemersbelang).

Belangrijke thema’s in de wet waren: hoe gemakkelijk of moeilijk is het om werknemers te (mogen) ontslaan, wanneer heeft iemand recht op een vast contract (de zogenaamde Ketenbepaling), in welke mate kunnen medewerkers flexibel worden ingezet (onder andere oproepkrachten), de arbeidsvoorwaarden van flexkrachten en de WW.

Evaluatie

Uit een eerste evaluatie in 2002 bleek dat de Flexwet de ruimte voor het gebruik van flexibele arbeid had vergroot en bijdroeg tot duidelijker contracten en meer rechtszekerheid voor flexwerkers. In die zin had de wet zijn doelstellingen bereikt. Toch is er weinig reden om een feestje te vieren.

Verstoorde balans

Het ministerie constateerde nog niet zo lang geleden zelf een ‘verstoorde balans’ op de arbeidsmarkt. Mooi gezegd: “het systeem slaagt er op dit moment onvoldoende in om werkgevers en werkenden te ondersteunen bij het aangaan van een arbeidsrelatie die past bij hun behoeften en bij de aard van het werk.” (Brief van minister Koolmees aan de Tweede Kamer van 9 juli 2018). En dat terwijl er ondertussen toch al de nodige aanpassingen in de wet hadden plaatsgevonden.

Ambivalentie

Een ingrijpende was de nieuwe wet Werk en zekerheid van 2015, waarin onder meer de transitievergoeding werd geïntroduceerd. Bij alle veranderingen is steeds de tweeledigheid – en dus ambivalentie – overeind gebleven. En steeds ging (en gaat) het over dezelfde (hiervoor genoemde) thema’s. Intussen bleef de flexibilisering met kracht doorgroeien; de steeds krappere arbeidsmarkt ten spijt.

WAB

Nu is er dus de WAB. Doel, jawel: een betere balans russen flexibiliteit en zekerheid. De vaste baan zou minder vast moeten worden (lees: bevordering van de flexibiliteit, met als aangrijpingspunt het ontslagrecht) en de rechten van flexwerkers zouden moeten worden verbeterd. Hé, waar heb ik dat eerder gehoord?

De vraag is eigenlijk niet of de wet daadwerkelijk zal leiden tot een betere balans, maar wanneer de volgende aanpassing zal plaatsvinden. Het blijft doormodderen.

Auteur Willem de Lange schrijft maandelijks een column voor PW.

Reageer op dit artikel