nieuws

Kantonrechter: maaltijdbezorger is werknemer

Arbeidsrecht

Bezorgers van maaltijdbezorgdienst Deliveroo kunnen toch aanspraak maken op een arbeidsovereenkomst. Bovendien moet Deliveroo zich houden aan de cao voor beroepsgoederenvervoer. Dat heeft de kantonrechter geoordeeld in twee zaken die vakbond FNV tegen Deliveroo had aangespannen.

Kantonrechter: maaltijdbezorger is werknemer

Vorig jaar oordeelde de kantonrechter nog dat maaltijdbezorgers van Deliveroo zzp’ers waren. De bezorgdienst bracht dit vonnis tevergeefs naar voren tijdens de nieuwe rechtszaak. Gezien de snelle ontwikkeling die de platformeconomie in Nederland doormaakt kan het volgens de kantonrechter voor de rechtsontwikkeling van belang zijn dat hierover verschillend wordt geoordeeld. De kantonrechter baseerde in 2018 zijn oordeel vooral op de schriftelijke overeenkomst tussen de bezorger en Deliveroo. Dit keer keek de kantonrechter meer diepgaand naar hoe partijen aan de overeenkomst in de praktijk invulling hebben gegeven.

Arbeidsovereenkomst of niet?

Om vast te stellen of er sprake is van een arbeidsovereenkomst gaat het er niet om hoe de partijen de overeenkomst noemen of kwalificeren. Waar het om draait is om welke rechten en verplichtingen de partijen hebben afgesproken en hoe daaraan uitvoering wordt gegeven. Bovendien is van belang hoeveel onderhandelingsruimte er is voor beide partijen. Met andere woorden, je kunt een overeenkomst wel een partnerovereenkomst noemen, maar als er in de praktijk weinig verandert, is het nog steeds een arbeidsovereenkomst.

WNRA 

Tip! Lees alles over de arbeidsovereenkomst

Meer vrijheid

Deliveroo stelt dat bezorgers met de partnerovereenkomst veel meer vrijheid hebben om zelf invulling aan hun werk te geven. Bezorgers kunnen zich aanmelden voor diensten en krijgen via een app werk aangeboden, dat ze vervolgens wel of niet kunnen aannemen. Zij mogen zich laten vervangen, mits de vervanger vooraf is goedgekeurd door Deliveroo. Ook kopen de bezorgers zelf een maaltijdbox waarop niet langer de naam van Deliveroo hoeft te staan. Zij moeten zelf zorgen voor een veilige fiets en een smartphone. Ze hoeven geen bedrijfskleding te dragen.

Gezagsverhouding

Toch oordeelt de kantonrechter dat er nog steeds sprake is van een gezagsverhouding en dus van een arbeidsovereenkomst. In de praktijk is de vrijheid van de bezorgers aanzienlijk minder groot dan de partnerovereenkomst suggereert.De partnerovereenkomst is een standaardcontract, dat volledig en eenzijdig door Deliveroo is opgesteld en niet onderhandelbaar is. Bezorgers kunnen weliswaar zelf bepalen of ze een opdracht wel of niet aannemen, maar weigering of minder vaak beschikbaar zijn werkt vervolgens wel in hun nadeel bij het toebedeeld krijgen van toekomstige opdrachten en het behalen van bonussen. Ook is er weinig tot geen ruimte voor onderhandeling over het tarief.

Alles over arbeidsrecht

Alles over arbeidsrecht

Vervanging

De bepaling dat bezorgers zichzelf mogen laten vervangen, is volgens de kantonrechter in de praktijk inhoudsloos. Het moment tussen het aannemen van een bezorgopdracht en het daadwerkelijk bezorgen van een maaltijd is immers dermate kort dat er geen behoefte zal zijn om van de mogelijkheid tot vervanging gebruik te maken. Dit is anders als een gehele dienst wordt overgenomen. Een vervanger moet echter wel vooraf door Deliveroo worden goedgekeurd. Door deze regel past een vervanging ook binnen een gewone arbeidsovereenkomst, vooral omdat Deliveroo tijdens het werk ook over de vervanger gezag heeft.

Bescherming werknemer

De kantonrechter zegt begrip te hebben voor de behoefte aan flexibiliteit van een onderneming. Ook neemt zij aan dat sommige werkende graag afzien van arbeidsrechtelijke bescherming wanneer zij een hogere vergoeding krijgen omdat er geen sociale lasten worden afgedragen. Het is echter niet aan werkgevers en werknemers om te beslissen dat zij mogen afwijken van het arbeidsrecht. De regels rondom een arbeidsovereenkomst zijn vastgelegd in de wet. Mocht het zo zijn dat werknemers geen behoefte hebben aan arbeidsrechtelijke bescherming of dat de gevolgen van het aangaan van een arbeidsovereenkomst te zwaar zijn, dan is het aan de wetgever om hierin veranderingen aan te brengen.

Cao is van toepassing

Hiermee was het slechte nieuws voor Deliveroo nog niet voorbij. Niet alleen is de verhouding tussen Deliveroo en de bezorgers volgens de kantonrechter aan te merken als een arbeidsovereenkomst, het bedrijf valt bovendien onder de werkingssfeer van de cao beroepsgoederenvervoer. De rechter is het met de FNV eens dat de bezorging van maaltijden door Deliveroo moet worden gekwalificeerd als vervoer van goederen over de weg en daarmee onder de cao van die sector valt. Deliveroo is daarmee ook verplicht de cao met terugwerkende kracht na te leven.

Rechtbank Amsterdam | ECLI:NL:RBAMS:2019:198ECLI:NL:RBAMS:2019:210

Reageer op dit artikel