nieuws

Zo verbind je jong en oud

Organisatie & Strategie

Zo verbind je jong en oud

Hoe verbind je jong en oud op de werkvloer? Een mooi voorbeeld uit de wereld van de civiele techniek: het talentontwikkelprogrammma Jelmer. “Je moet je eerst met jezelf verbinden om je met anderen te kunnen verbinden.“

Tien jaar geleden startte Marc Martojo (44), eigenaar van ingenieursbureau DHM, met Jelmer, een talentontwikkelprogramma voor young professionals in de civiele techniek. Pas afgestudeerde ingenieurs, bouwkundigen en planologen worden door Jelmer drie jaar lang intensief begeleid in hun ontwikkeling. Ze gaan drie keer een jaar aan de slag bij een van de businesspartners, waaronder grote namen namen als Havenbedrijf Rotterdam, Ballast Nedam, Grontmij, GMB, Gemeente Amsterdam Ingenieursbureau, en Rijkswaterstaat.

Dat Jelmer in trek is bij de jonge ingenieurs, blijkt wel uit de cijfers. Van de vele honderden civiel ingenieurs die jaarlijks in ons land afstuderen, solliciteren er maar liefst 120 bij Jelmer. Na een zeer strenge selectie start er jaarlijks een klasje met zo’n 8 tot 12 ingenieurs.

Maar het draait bij Jelmer beslist niet alleen om de jonge generatie. “Het werkt twee kanten op”, vertelt Martojo. “De generaties op een respectvolle manier verbinden, dat is het doel”. Maar hoe pak je dat aan? Marc Martojo, vertelt hierover op het congres Reset je brein en business (14 december). Op PW De Gids alvast een voorproefje.

Wat gaat er mis bij ingenieurs die hun loopbaan starten in de civiele techniek? Wat wil je met Jelmer veranderen?

“Er is niets mis, maar het kan altijd beter. Ik merkte dat er een enorme kracht in de jonge generatie zit, maar dat de kennis niet altijd ontsloten wordt. We zouden ze veel meer een stem moeten geven, ze de ruimte geven. Het werkt dus twee kanten op. De oudere generaties moeten jongeren zodanig helpen in hun ontwikkeling dat de millennials daadwerkelijk hun steun ervaren. En de oudere generaties leren van de nieuwe technieken en zienswijzen van de jongeren. De generaties op een respectvolle manier verbinden, daar draait het om bij Jelmer. Ik zie het als mijn taak om mijn generatie bewust te maken dat ze jongeren de ruimte moeten geven; ze mogen net als wij vroeger fouten maken, maar we moeten ook hun successen vieren. Dat wordt nog weleens vergeten.”

Lees ook: Het nieuwe organiseren: ‘Vraag wat jongere wil’

Hoe gaat Jelmer in zijn werk?

“Na een zorgvuldige selectie uit de ruim 120 sollicitanten, starten we jaarlijks met een groep van acht tot tien pas afgestudeerde ingenieurs. We kijken natuurlijk naar hun competenties en talenten, maar ook of ze ‘omgevingsgericht’ zijn. Hebben ze bijvoorbeeld iets interessants naast hun studie gedaan, hebben ze een open blik? Opvallend is overigens dat de helft van onze young professionals vrouw is. Daar sturen we niet echt op, maar kennelijk worden vrouwen aangetrokken door de propositie van Jelmer. Door de gelijke verdeling ontstaat er ook een mooie dynamiek in de groep.”

“Uniek aan ons talentontwikkelingsprogramma is dat we sterk letten op bewustzijn. Is het een bewuste keuze van jou om ingenieur te worden of doe je het omdat bijvoorbeeld je ouders dat wilden? Wat zijn je drijfveren? Het maakt niet uit of je ergens onbekwaam of bekwaam in bent, als je je maar bewust bent dat je er bekwaam of onbekwaam in bent.“

De groep komt een paar keer per maand bij elkaar voor trainingen, workshops en vakinhoudelijke dagen. Dat zijn dan zeer intensieve dagen waarbij de young professionals elkaar en vooral zichzelf goed leren kennen en hun eigen koers leren bepalen, legt Martojo uit. “Ze leren zich te realiseren waarom ze bepaalde besluiten nemen en ontdekken hun drijfveren. Het idee hierachter is: je moet je met jezelf verbinden om je met anderen te kunnen verbinden.“

Teach de teacher

De jonge professionals van Jelmer krijgen drie keer een werkplek van een jaar bij een van de vele businesspartners. Bij het bedrijf krijgen ze een ervaren professional toegewezen die hen begeleidt op de werkvloer, de mentor. Ook de mentor wordt door Jelmer intensief begeleid en er wordt veel geëvalueerd. ‘Teach de teacher’ noemt Martojo dat.

“Kijk, wat er op de werkvloer gebeurt, is eigenlijk zo oud als wat: er is altijd een spanning met de generatie ervoor. Wat we met Jelmer willen bereiken, is dat de generaties dezelfde taal spreken. We zoeken de overlap tussen de taal van de ervaren werker en de taal van de jongere. Als een jongere een ervaren ingenieur vraagt: ‘Hoe doe je dat eigenlijk?, is het antwoord vaak: ‘Nou, gewoon’. Ook de ervaren medewerker moet zich dus bewust worden van zijn kennis, zodat hij die kan overdragen.”

‘We zoeken de overlap tussen de taal van

de ervaren werker en de taal van de jongere’

 

Het werkt ook andersom. De jongere moet zich ook bewust worden dat hij zich niet altijd hoeft te voegen naar de oudere generatie. “Waarom zou je met alle moderne technieken nog steeds iets met de hand moeten tekenen, terwijl dat ook simpel op de iPad kan? Alleen maar omdat de oudere ingenieurs dat zo geleerd hebben en nog steeds zo doen? Nonsens. Jong en oud moeten open staan voor elkaars kennis. Jelmer daagt dus niet alleen de jonge talenten uit om zich te ontwikkelen, maar ook de begeleider op de werkvloer.”

Wat is de rol van Jelmer in dit hele traject?

“Jelmer heeft alleen een bijsturende rol. We willen vooral Inzicht creëren bij de jongere en bij de begeleider op de werkvloer. Een talentmanager van ons, gaat met de jonge ingenieur en de begeleider op de werkvloer het gesprek aan. Dat gaat dan in de trant van: wat is het resultaat? Hoe voelt de samenwerking voor jou? Hoe zou jij het willen? Wat ervaar je als belemmerend? Door dit soort zaken helder te krijgen, kun je een volgende stap zetten. Het gaat er dus niet om met een vinger naar elkaar te wijzen, maar om te kijken wat we samen kunnen doen om meer rust en bewustzijn te creëren. Zowel de jonge ingenieur als de ervaren ingenieur ervaren dit als een zeer respectvolle manier van werken, merken we.”

Als het goed loopt, waarom moet de jonge ingenieur dan toch naar een ander bedrijf?

“Dat komt doordat we bij Jelmer hechten aan ketenleren. De young professional leert in drie jaar bij drie verschillende bedrijven de totale bouwketen kennen: van ontwerp, naar realisatie, tot beheer. Ook dit met het idee dat iedereen die in de civiele techniek werkt elkaars taal leert begrijpen. Denk aan de ontwerper die een mooie brug tekent, maar niet nadenkt over het beheer en onderhoud dat daardoor te complex wordt. Degene die verantwoordelijk is voor het beheer van de brug klaagt dan over de architect. Met het ketenleren willen we bereiken dat jongeren zich makkelijk leren verplaatsen in de ander. Daar vaart de sector wel bij.”

‘Met het ketenleren willen we bereiken dat

jongeren zich makkelijk leren verplaatsen in de ander’

De young professionals uit de Jelmer-leerschool zijn volgens Martojo enorm aantrekkelijk voor de arbeidsmarkt. Elk jaar blijft er wel eentje hangen bij een werkgever. Maar dat is eigenlijk niet de bedoeling. “Wij willen dat ze het hele leertraject afmaken. Als een werkgever wil dat iemand na het eerste of tweede jaar blijft, dan leggen we uit dat hij hiermee de dynamiek doorbreekt en het proces frustreert. Onze ervaring is dat als je ze het traject laat afmaken, ze uiteindelijk toch wel bij die werkgever terugkomen.”

De bijna tachtig ingenieurs die inmiddels het Jelmer-traject doorlopen hebben, hebben een hecht netwerk en vervullen een voorbeeldfunctie binnen de branche, zegt Martojo. “We krijgen ook weleens vragen of we niet een dergelijk ontwikkelprogramma voor andere sectoren op willen zetten, bijvoorbeeld de financiële sector. Misschien komt dat er ooit nog wel eens van. Maar we willen Jelmer persoonlijk houden en vooral niet te groot maken. Dat is onze kracht.”

Meer weten? Marc Martojo vertelt tijdens het congres ‘Reset je brein en business’ op 14 december over de aanpak van Jelmer.

Reageer op dit artikel