artikel

Ketenregeling in contracten: houd de termijn goed in de gaten!

Arbeidsrecht

Ketenregeling in contracten: houd de termijn goed in de gaten!

Om een werknemer te beschermen tegen een oneindige reeks van arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd, bestaat de zogenoemde ketenregeling. Zo ontstaat na een keten van tijdelijke arbeidsovereenkomsten of na het verstrijken van een periode van tijdelijke arbeidsovereenkomsten automatisch (van rechtswege) een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.

De wettelijke ketenregeling is als volgt samen te vatten:

  • Zodra een werknemer meer dan 24 maanden in dienst is op basis van meerdere arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd, verandert zijn arbeidsovereenkomst vanzelf in een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.
  • Zodra in een keten van arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd meer dan drie arbeidsovereenkomsten zijn aangegaan, ontstaat vanaf de vierde arbeidsovereenkomst een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.
  • Bij onderbrekingen van langer dan zes maanden moet men opnieuw gaan tellen bij de regels onder de hiervoor genoemde punten.
  • Een arbeidsovereenkomst van ten hoogste drie maanden, die onmiddellijk volgt op één eerdere arbeidsovereenkomst van 24 maanden of langer, eindigt van rechtswege.
Let op
De ketenregeling zal door de nieuwe Wet arbeidsmarkt in balans worden aangepast. In dit wetsvoorstel wordt geregeld dat de periode waarna opeenvolgende tijdelijke contracten overgaan in een contract voor onbepaalde tijd wordt verlengd van twee naar drie jaar.

Uitzonderingen op de ketenregeling

In de wet worden twee categorieën van tijdelijke arbeidsovereenkomsten uitgesloten van de ketenregeling. Dit betreft de tijdelijke arbeidsovereenkomsten die aan zijn gegaan in het kader van educatie (zoals de beroepsbegeleidende leerweg) en de tijdelijke arbeidsovereenkomsten met werknemers tot 18 jaar met een gemiddelde arbeidsomvang van minder dan 12 uur per week. Dergelijke tijdelijke arbeidsovereenkomsten tellen dus niet mee voor de periode van maximaal 24 maanden en ook niet voor het aantal van drie opvolgende arbeidsovereenkomsten.

Let op
Zodra in een arbeidsovereenkomst met een werknemer jonger dan 18 jaar het gemiddeld aantal uren boven het gemiddelde van twaalf per week komt, is die arbeidsovereenkomst niet meer uitgezonderd van de ketenregeling. Houd dat gemiddelde dus goed in de gaten.

Conversie

De wettelijke conversie (dat wil zeggen de automatische omzetting van een contract voor bepaalde tijd in een contract voor onbepaalde tijd) vindt plaats vanaf de dag dat tussen dezelfde partijen arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd elkaar met tussenpozen van niet meer dan zes maanden hebben opgevolgd en een periode van 24 maanden, die tussenpozen inbegrepen, hebben overschreden.

Voorbeeld
Een bedrijf heeft met een werknemer een contract gesloten voor de duur van één jaar (vanaf 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016). De partijen verlengen dit contract aansluitend nogmaals voor anderhalf jaar, dus tot en met 30 juni 2018. Door overschrijding van de periode van 24 maanden verandert de tweede tijdelijke arbeidsovereenkomst al op 1 januari 2018 in een vast dienstverband. De conversie vindt dus plaats tijdens de verlenging.

Daarnaast vindt conversie plaats wanneer meer dan drie voor bepaalde tijd aangegane arbeidsovereenkomsten elkaar hebben opgevolgd met tussenpozen van niet meer dan zes maanden. Zodra een vierde arbeidsovereenkomst wordt aangegaan, ontstaat er op dat moment een vast dienstverband. Ketenregeling
Een onderbreking van zes maanden of korter telt mee in de keten. Het is voor het ontstaan van een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd dus niet nodig dat de tijdelijke arbeidsovereenkomsten elkaar aansluitend opvolgen. Pas als de onderbreking tussen twee tijdelijke arbeidsovereenkomsten langer is dan zes maanden is de keten onderbroken.

Voorbeeld
Per 1 januari 2016 sluiten een werkgever en een werknemer een arbeidsovereenkomst voor de duur van zes maanden die aansluitend tweemaal (op 1 juli 2016 en op 1 oktober 2016) met drie maanden wordt verlengd. Deze arbeidsovereenkomsten lopen steeds automatisch af. Als de arbeidsverhouding per 1 januari 2017 wordt voortgezet, ontstaat er vanaf die datum volgens de wet een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd en geniet de werknemer de bijbehorende ontslagbescherming.
Let op
Wettelijke conversie vindt niet plaats, wanneer het om een eerste arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd gaat, ook al duurt deze langer dan 24 maanden. Het is dus mogelijk een arbeidsovereenkomst voor de duur van bijvoorbeeld vier jaar af te sluiten, die na afloop van die vier jaar automatisch eindigt.

WAB: de ketenbepaling

De Wet arbeidsmarkt in balans (WAB) zorgt vanaf 2020 voor veranderingen in het arbeidsrecht. Wat betekent dit voor de ketenbepaling?

  • Werkgevers kunnen een werknemer langer in tijdelijke dienst houden. De periode waarna opeenvolgende tijdelijke contracten overgaan in een vast contract wordt namelijk verruimd (de ketenbepaling). Nu is het mogelijk om drie tijdelijke contracten in twee jaar aan te gaan, dit worden drie contracten in drie jaar.
  • Werkgevers kunnen personeel met tijdelijke contracten na een pauze van drie maanden weer inhuren. Nu is dat een pauze van zes maanden. Hierover moeten wel afspraken zijn gemaakt in de cao. Dit kan alleen bij terugkerend tijdelijk werk dat maximaal negen maanden per jaar wordt gedaan.
  • De ketenbepaling geldt niet voor tijdelijke invalkrachten in het basisonderwijs en speciaal onderwijs als zij een zieke leerkracht vervangen. Dat wil zeggen dat na een aantal tijdelijke contracten niet automatisch een vast contract ontstaat.

Ook vindt geen omzetting van een tijdelijk naar een vast dienstverband plaats, als een eerste langlopend tijdelijk dienstverband (van 24 maanden of langer) eenmalig wordt voortgezet met nog eens maximaal drie maanden, bijvoorbeeld om een project dat uitgelopen is te kunnen voltooien. Eenmalige verlenging, zonder het ontstaan van een vast dienstverband is alleen mogelijk als:

  • de verlenging plaatsvindt tussen dezelfde partijen, dus niet via bijvoorbeeld een uitzendbureau;
  • de verlenging zonder onderbreking meteen aansluit;
  • de verlenging niet langer duurt dan drie maanden;
  • en die drie maanden uit één arbeidscontract bestaan (en bijvoorbeeld niet uit drie verlengingen van één maand).

 

Reageer op dit artikel