artikel

24/7 aan: burn-out ligt op de loer

Personeelsmanagement

Werknemers ervaren veel werkstress door de verwachting vanuit werkgevers om voortdurend bereikbaar te zijn, zo blijkt uit onderzoek. Hoe ga je hiermee om?

24/7 aan: burn-out ligt op de loer

Maar liefst 75 procent van de werkgevers vindt dat werknemers geen harde grens horen te trekken tussen werk en privé, blijkt uit onderzoek van Markteffect in opdracht van Tele2. 67 procent is van mening dat ze werknemers op vrije dagen moeten kunnen bereiken voor dringende zaken en 62 procent vindt dat werknemers in het weekend en de avonduren bereikbaar moeten zijn.

Buiten werktijd bereikbaar levert stress op

Werknemers laten evenwel een heel ander geluid horen. Slechts 12 procent vindt het geen enkel probleem om continu bereikbaar te zijn. 42 procent is van mening dat werk plaatsvindt van negen tot vijf en wil daarbuiten eigenlijk niet worden lastiggevallen. Gebeurt dat toch, dan ervaart 44 procent van deze groep daar stress door. Ruim een op de drie werknemers (34%) geeft aan dat buiten werktijd bereikbaar zijn stress oplevert.

24/7 online

High tech, apps en social media maken ons leven hartstikke leuk, maar ze houden ons ook een beetje gevangen, zegt Aukje Rekkers-Staal, adviseur bedrijfszorg bij CZ. “Ze kunnen je werk én je concentratie lelijk verstoren. Een appje, mailtje of sms brengt je zomaar vijf minuten van je à propos en het is de vraag of je na het lezen van het bericht weer de flow vindt waar je in zat. Ik geloof ook niet dat digitalisering ons socialer maakt. En mensen die de hele dag achter een computerscherm zitten en daar ’s avonds vrolijk mee doorgaan, herstellen minder goed van inspanningen dan iemand die na zijn werk de digitale wereld vaarwel zegt. Wanneer je 24/7 online bent, heb je grote kans op stress, en nek- en rugklachten.”

Uit onderzoek blijkt dat bezig zijn met werkgerelateerde berichten tijdens je vrije tijd het rustproces verstoort en zorgt voor ophoping van stress die niet verwerkt wordt, zegt ook arbeidsrechtadvocaat Stëffan de Jong in zijn column in PW. “Uiteindelijk kan het de werknemer te veel worden en tot een burn-out leiden. In Frankrijk geldt sinds 1 januari 2017 daarom het ‘Droit à la déconnexion’; het recht van de werknemer om onbereikbaar te zijn. Werkgevers moeten daar vastleggen hoe het zit met het gebruik van digitale hulpmiddelen en het recht van de werknemer om offline te gaan.”

Lees ook: Werkstress verminderen bij personeel: 7 tips voor werkgevers

Wet op de onbereikbaarheid in aantocht

Als het aan de PvdA ligt, krijgen ook Nederlandse werknemers het recht om na werktijd onbereikbaar te zijn. Een Nederlandse Wet op de onbereikbaarheid zal niet verbieden om na werktijd een e-mailbericht te versturen. “Volgens het voorstel moet de wet werkgevers ertoe brengen om zelf te regelen hoe het zit met de rusttijd en het recht om onbereikbaar te zijn buiten werktijd. Het gaat erom dat tussen werkgever en werknemer duidelijk wordt hoe het zit met verwachtingen rondom bereikbaarheid. Het in kaart brengen van de risico’s die het continu bereikbaar zijn met zich meebrengt en de maatregelen om nadelige gevolgen daarvan te voorkomen, moeten een vast onderdeel worden van het door het bedrijf te voeren arbobeleid en de RI&E”, aldus De Jong. Het wetvoorstel ligt nu bij de Tweede Kamer. Plan is dat de wet in 2021 van kracht van kracht wordt.

Het gaat erom dat tussen werkgever en werknemer duidelijk wordt hoe het zit met verwachtingen rondom bereikbaarheid

“Gesprekken tussen werkgevers en werknemers over de risico’s van continue bereikbaarheid kunnen vervolgens tot afspraken leiden”, stelt De jong. “Denk bijvoorbeeld aan het door de organisatie uitzetten van de e-mailserver buiten werktijd. Bij Volkswagen en BMW hebben werknemers het recht om na acht uur ’s avonds geen zakelijke mail meer te beantwoorden.”

Slecht voor de sfeer

Maar ook onder werktijd kan de continue bereikbaarheid en dan met name de mobiele telefoon negatieve gevolgen hebben, constateerde Rekkers-Staal. “Toen we bij een van onze klanten onderzochten hoe het met de gezondheid was gesteld, kregen we van medewerkers te horen dat de sfeer minder was geworden. Belangrijkste reden was dat veel collega’s tijdens de pauze met hun mobiel in de weer waren en in hun eigen wereldje zaten. Even grappen en grollen was er niet meer bij. Terwijl dat juist zo belangrijk is om te ontspannen en te herstellen.”

Betere balans

Hoe ga je daar als werkgever mee om? “Digitaal detoxen is misschien wat overdreven, maar ik zou willen pleiten voor een betere balans”, zegt Rekkers-Staal. “Je mobiel in vliegtuigstand is geen gekke gedachte als je werk doet dat concentratie vereist. Zet in elk geval die alerts uit. Dan hebben je hersenen ook niet meer het gevoel dat ze telkens in actie moeten komen als er iets op popt.”

Je kan er ook een groepsding van maken, adviseert ze. “Leg voor de lunch alle telefoons op elkaar en ga lekker met elkaar eten, praten en wandelen. Persoonlijk contact is zo belangrijk voor de sociale cohesie in een bedrijf.”

Om ’s nachts te herstellen van alle inspanningen adviseert ze iedereen adviseren om laptops en smartphones te weren uit de slaapkamer. “Er zijn al bedrijven die het verzenden van e-mail na zeven uur ’s avonds hebben stopgezet.En voor wie bang is dat hij iets mist zonder smartphone, tablet of ander device, echt, je mist niks. Jij bent waar de actie is. De rest speelt zich af achter een schermpje, en dat is nooit zo leuk als de gesprekken die je face to face voert, met echte mensen en echte woorden. Voor wie, zonder of toch met mobiel, op vakantie gaat: Relax. Gun je hoofd de ontspanning.”

Meer weten over het voorkomen van werkstress? Kijk in het dossier over gezondheidsmanagement. 

gezondheidsmanagement

 

 

 

Reageer op dit artikel