nieuws

Hoe zit het ook al weer met werkstress?

Personeelsmanagement

Werken tot je er bij neervalt. Ooit misschien het teken van ware toewijding aan je werk, maar tegenwoordig is er steeds meer aandacht voor de ongezonde gevolgen van overmatige werkdruk en werkstress. Hoe zit het ook al weer met oorzaak en gevolg?

Hoe zit het ook al weer met werkstress?

De landelijke cijfers over verzuim en burn-out liegen er niet om: ruim 14 procent van de werkenden in Nederland heeft burn-out klachten.  Bovendien wordt een grote groep mensen op het werk slachtoffer van psychosociale arbeidsbelasting (PSA): ongewenste omgangsvormen (zoals pesten, discriminatie en seksuele intimidatie door collega’s en/of leidinggevenden). Mogelijke gevolgen van PSA zijn psychische klachten, overspannenheid en burn-out, maar bijvoorbeeld ook vermoeidheid, concentratieproblemen, hartklachten of klachten van het bewegingsapparaat.

Gevolgen voor de organisatie

Aan dat alles hangt een stevig prijskaartje. De gevolgen van werkstress verschillen per afdeling of functie. Gevolgen zijn bijvoorbeeld:

  • ziekteverzuim en langdurige arbeidsongeschiktheid: ruim een derde van het werkgerelateerde verzuim komt door werkdruk of werkstress
  • verloop onder medewerkers
  • slechter functioneren van medewerkersconflicten op de werkvloer en een slechte werksfeer
  • verminderde productie en kwaliteit
  • verminderde slagvaardigheid van het bedrijf

Werkdruk is niet altijd slecht

Medewerkers presteren goed in een stimulerende en uitdagende omgeving waarin de werklast past bij hun kennis en capaciteiten. Een bepaalde mate van spanning en uitdaging is dus nodig om optimaal te kunnen presteren. Maar wanneer de werkdruk langdurig te hoog is, ontstaat er een negatief effect.

Werkdruk is te hoog wanneer de eisen die het werk stelt aan een werknemer niet in balans zijn met de belastbaarheid van een werknemer. Bijvoorbeeld wanneer een werknemer lange tijd het werk echt niet afkrijgt, of de gewenste kwaliteit echt niet kan leveren, én wanneer hij of zij hier zelf niets aan kan veranderen.

Maar ook het omgekeerde kan tot stress leiden: wanneer de capaciteit van medewerkers onvoldoende wordt benut en als ze zich onvoldoende gewaardeerd voelen. Daarom is het belangrijk om een onderscheid te maken tussen belasting die leidt tot efficiënt en productief gedrag en belasting die leidt tot verminderd welzijn en verhoogde gezondheidsrisico’s.

Oorzaken van werkstress

De oorzaken van werkstress hebben te maken met werkstressoren die de zwaarte van het werk bepalen. De inhoud van het werk en de manier waarop iemand het werk moet uitvoeren is een van die werkstressoren.

Een andere is ar­beids­omstan­dighe­den: in welke situatie moet iemand werken. Is er sprake van langdurige of zware belasting (bijvoorbeeld zware lasten tillen)? Hoe zit het met omgevingsfactoren: blootstelling aan geluid en aan chemische stoffen?

Ook de al genoemde psychosociaal belastende factoren tellen sterk mee: werkdruk, pesten op het werk, werkzekerheid. Arbeids­ver­houdingen zijn belangrijk: hoe staat het met de sfeer, col­legialiteit en de invloed die iemand kan uitoefenen?

5 tips om mentale veerkracht te trainen

Iedereen kan zijn of haar mentale veerkracht zelf direct beïnvloeden. Maar hoe doe je dat, bij jezelf en bij je medewerkers? Bedrijfsartsen en GZ-psychologen geven 5 tips.

Tenslotte kunnen ook arbeidsvoorwaarden een werkstressor zijn. Hieronder vallen (eerlijke) belo­ning, perspec­tieven en de werktijdre­ge­ling.

Wat te doen tegen werkstress?

Werkstress is een opstelsom van factoren en er is niet één oplossing om werkstress te voorkomen, stelt arbodienstverlener Arbo Unie. Wie genoeg plezier heeft in zijn werk, is beter in staat om effectief en gezond te werken. Dat betekent dat werknemers voldoende bronnen van energie nodig hebben om een te hoge werkdruk of zelfs een burn-out te voorkomen. Meer ontspannen en bewust afstand nemen van het werk kan daarbij helpen.

Wat kan een werkgever doen?

Arbo Unie zette een aantal aandachtspunten voor werkgevers op een rij:

  • Voldoende kennis van en ervaring met het (h)erkennen van stresssignalen en goede communicatieve vaardigheden helpen uitval voorkomen. Met training en voorlichting zijn hier grote stappen te maken.
  • Persoonlijkheid en eigen normen en waarden van de leidinggevende beïnvloeden de communicatie. Iemand die moeite heeft met emoties, stelt andere vragen dan iemand die open is. Zelfreflectie en zelfinzicht (waar ook met trainingen aan te werken is) kan waardevol zijn.
  • De organisatiecultuur: voelen mensen zich veilig om lastige onderwerpen te delen met collega’s? Is het geaccepteerd om hulp te vragen? Maak zaken bespreekbaar om veranderingen op gang te brengen.
  • Ook de eigen werkstress van de leidinggevende speelt een rol. Zorg daarom voor beleid waarin ook aan het welbevinden van leidinggevende is gedacht, bijvoorbeeld door het inzetten van coaching of onderlinge intervisies.

Gratis webinar werkstress

WerkstressWilt u ontdekken wat de grootste misvattingen zijn over werkstress? En wat u als werkgever echt anders kan doen om werkstress te verlichten? Bekijk dan dit gratis webinar. Daarin presenteert Prof. dr. Willem van Rhenen, Chief Health Officer van Arbo Unie, een aanpak die echt zoden aan de dijk zet. Meld u hier aan en kijk direct!

 

Bronnen: Arbo Unie, ORnet.nl, Arboportaal.nl

Reageer op dit artikel