Duurzame inzetbaarheid wordt vaak benaderd als een verzameling initiatieven: programma’s, workshops en interventies. "In de praktijk ligt de grootste invloed echter in de structuur van de werkdag zelf" zegt Tjen van Ee, eigenaar van Leo Catering.
"Hoeveel ruimte is er voor ontspanning? Hoe bewegen medewerkers zich door de organisatie? En waar ontstaan informele ontmoetingen? Dit soort dagelijkse patronen bepalen of medewerkers energie opbouwen of juist verliezen."
Energie vraagt om structureel herstel
Energie is een bepalende factor binnen duurzame inzetbaarheid, legt Van Ee uit. "Zonder voldoende herstelmomenten nemen concentratie en productiviteit af, terwijl de kans op verzuim toeneemt."
Volgens TNO hangt duurzame inzetbaarheid sterk samen met de balans tussen belasting en herstel gedurende de werkdag. Medewerkers die structureel pauzes overslaan of doorwerken tijdens de lunch, herstellen minder goed en presteren aantoonbaar slechter op de lange termijn.
Zonder voldoende herstelmomenten nemen concentratie en productiviteit af, terwijl de kans op verzuim toeneemt”
"Toch worden pauzes in veel organisaties nog steeds functioneel ingevuld: snel iets eten of doorwerken achter het scherm", constateert Van Ee. "Daarmee verdwijnt een belangrijk moment voor herstel."
Sociale verbondenheid is geen bijzaak
Juist die interactie staat onder druk in hybride organisaties. "Werkdagen worden efficiënter ingericht, maar ook individueler. Spontane ontmoetingen nemen af, terwijl die momenten essentieel zijn voor kennisdeling, vertrouwen en samenwerking."
De rol van de lunchomgeving
Veel van deze effecten komen samen in één dagelijks moment: de lunchpauze. De manier waarop deze wordt ingericht, bepaalt volgens Van Ee of medewerkers daadwerkelijk pauzeren, elkaar ontmoeten en herstellen. "Een omgeving die ontmoeting faciliteert, vergroot de kans op informele gesprekken en sociale verbinding. Ontbreekt die, dan wordt lunchen een individueel en functioneel moment. Bedrijfscatering speelt hierin een structurele rol. Niet alleen door het voedselaanbod, maar vooral door de inrichting van het lunchmoment als sociaal en herstelgericht onderdeel van de werkdag."
Juist daarom vraagt duurzame inzetbaarheid om aandacht voor de minder zichtbare structuren in de werkdag, zoals hoe en waar medewerkers pauzeren”
"Veel van deze effecten zijn niet direct zichtbaar in KPI’s, maar worden wel merkbaar in verloop, verzuim en betrokkenheid", stelt van Ee. "Juist daarom vraagt duurzame inzetbaarheid om aandacht voor de minder zichtbare structuren in de werkdag, zoals hoe en waar medewerkers pauzeren."
Van losse interventies naar gedragsstructuur
De implicatie voor HR is duidelijk, stelt van Ee. "Duurzame inzetbaarheid vraagt niet alleen om interventies, maar om het bewust vormgeven van dagelijkse routines. De vraag verschuift daarmee van: 'welke programma’s bieden we aan?' Naar: 'welke dagelijkse structuren ondersteunen energie, herstel en ontmoeting? 'Organisaties die hierin investeren, versterken duurzame inzetbaarheid op een meer structurele manier. Niet via losse initiatieven, maar via de inrichting van de werkdag zelf."
Een bredere kijk op vitaliteit
Dit vraagt om een bredere definitie van vitaliteitsbeleid. "Niet alleen interventies, maar ook factoren zoals pauzes, voeding en sociale interactie maken daar onderdeel van uit. Bedrijfscatering raakt daarmee aan meerdere HR-thema’s tegelijk: energie, sociale cohesie en werkgeluk. Het is een dagelijks terugkerend moment waarin deze elementen samenkomen en daarmee een logische, maar vaak onderbenutte hefboom voor duurzame inzetbaarheid."
De strategische vraag
De kernvraag is niet óf organisaties investeren in vitaliteit, zo stelt Van Ee, maar hoe zij de werkdag zo inrichten dat vitaliteit vanzelf ontstaat. "Duurzame inzetbaarheid is geen project, maar het resultaat van consistente dagelijkse ervaringen. Juist in die alledaagse momenten ligt de grootste invloed."
Dit artikel is gesponsord door Leo Catering.
